Skip to content

บทความ

การเลี้ยงปลาสวยงาม

วิธีการเสริมคุณค่าทางอาหาร

ปลาแต่ละชนิดจะมีลักษณะนิสัยการกินอาหารที่ไม่เหมือนกัน ปลาบางชนิดกินได้แต่พืช บางชนิดกินแต่สัตว์ บางชนิดกินไม่เลือก สำหรับผู้เลี้ยงปลาสวยงาม (บางชนิด)หลายท่าน มักจะประสบปัญหาเดียวกัน นั่นคือการที่ปลาที่เลี้ยงอยู่ไม่ยอมกินอาหารเม็ด โดยเฉพาะกับปลาที่มีขนาดใหญ่ เช่น ปลาอโรวาน่า หรือ ปลาหมอสี เป็นต้น หลายคนจึงจำเป็นต้องหันมาให้แต่อาหารสดเพียงอย่างเดียว และมักจะให้อาหารซ้ำๆ กันอยู่เสมอ เช่น ผู้ที่เคยให้หนอนนก ก็ให้หนอนนกตลอด เพราะไม่สะดวกในการหาอาหารอย่างอื่นให้

แต่คิดหรือไม่ว่าสารอาหารเพียงพอต่อปลาที่เราเลี้ยงหรือไม่?

การเสริมคุณค่าทางอาหาร ( Enrichment Feeding )

นี่เป็นอีกทางเลือกหนึ่ง ซึ่งจะช่วยแก้ปัญหาเหล่านี้ได้ สำหรับวิธีง่าย ๆ ที่จะมานำเสนอในวันนี้ คือ เทคนิคเล็ก ๆ น้อย ๆ ที่จะทำให้อาหารสดซ้ำซากที่คุณให้ปลาของคุณกินอยู่เป็นประจำ กลายเป็นเมนูเสริมสุขภาพใหม่ ๆ ง่าย ๆ ที่สามารถให้สารอาหารและคุณค่าทางอาหารกับปลาของคุณ ได้มากกว่าที่คุณคิด เมนูเด็ดวันนี้จะช่วยให้ปลาของคุณ มีสีสันที่สวย สดใส และ แข็งแรง อย่างที่ควรจะเป็น

เมนูการเสริมคุณค่าทางอาหาร แยกออกเป็น 3 กลุ่ม คือ หนอนนกมีโปรตีน และไขมันสูง

1. หนอนนก และแมลงต่าง ๆ นักเลี้ยงปลาสวยงามหลายท่านทราบกันดีว่า หนอนนกมีโปรตีน และไขมันสูง ปลาสามารถกินได้ง่าย จึงนิยมใช้กันอย่างแพร่หลาย แต่ข้อเสียคือ เมื่อใช้ไปนานๆ ก็จะพบว่าปลาที่เลี้ยงนั้น อ้วนเกินไป และ ไม่ค่อยมีสีสันเท่าที่ควร

เทคนิคการเพิ่มคุณค่าทางอาหารของหนอนนก และ แมลง คือ การเลือกผักชนิดที่มีสารสีตามธรรมชาติ ได้แก่ แครอท , มะเขือเทศ , ขมิ้น หรือ อาหารปลาชนิดเม็ดที่มีสารเร่งสี เช่น อาหารเม็ดผสมสาหร่ายสไปรูลิน่า,ผสมกุ้ง,ผสม astaxantin นำมาเป็นวัตถุดิบ โดยเราจะใช้อาหารเม็ดที่เตรียมไว้ หรือ หั่นผักเป็นชิ้นเล็ก ๆ ใส่ให้หนอนนกกิน เมื่อหนอนนกกินอาหารเหล่านั้นเข้าไป จนมีการเปลี่ยนแปลงสีของร่างกาย ก็จะนำไปให้ปลากินอีกต่อหนึ่ง ปลาจะได้รับผักที่หนอนกินเข้าไปในรูปที่บดละเอียดแล้ว ทำให้ปลาสามารถย่อยได้ง่าย ดูดซับสารอาหารเหล่านั้นได้ดี

สำหรับผักที่ให้น้ำเยอะๆ เช่น มะเขือเทศ ให้เอาส่วนที่เละ ๆ เช่นไส้ในออกก่อน วางทิ้งไว้ให้สะเด็ดน้ำ จึงค่อยให้หนอนกิน เพราะน้ำในผักซึ่งมีจำนวนมากอาจจะทำให้หนอนนกจมน้ำตายได้ นอกจากปลาของคุณจะได้รับสารสีตามธรรมชาติจากผักแล้ว นอกจากนี้ปลายังจะได้วิตามิน เกลือแร่ และสารที่มีประโยชน์อื่นๆ จำนวนมากเสริมจากผักอีกด้วย ไรทะเลเป็นอาหารมีชีวิต ที่มีคุณค่า

2. ไรแดง และไรทะเล ไรทั้ง 2 ชนิดนี้ มักใช้เป็นอาหารให้ปลาขนาดเล็กต่าง ๆ ไรแดงและไรทะเลโดยปกติจะมีคุณค่าทางอาหารในตัวเองสูงมากอยู่แล้ว แต่หากจะเสริมสารอาหารเข้าไปอีกก็สามารถทำได้ โดยอาหารที่จะเสริมเข้าไปนั้นจะต้องมีขนาดเล็กมากๆ หรือเป็นผง โดยมากแล้วจะใช้สาหร่ายสไปรูลิน่า ละลายน้ำใส่ในภาชนะที่เก็บไรแดง หรือไรทะเล และให้อากาศมาก ๆ ทิ้งไว้ประมาณ 15 นาที หรือ เห็นว่าน้ำใสขึ้นแล้วก็สามารถกรองเอาไปให้ปลากินได้เลย

ข้อดีของไรแดงและไรทะเล เป็นที่รู้กันดีว่า อาหารเม็ดที่ผสมยาปฏิชีวนะนั้น นอกจากราคาจะสูงแล้ว มันจะไม่มีประโยชน์ใด ๆ เลย หากปลาของคุณไม่ยอมกินมันเข้าไป ในกรณีที่ปลามีอาการผิดปกติ หรือป่วย เราสามารถใช้วิธีเสริมยาปฏิชีวนะเข้าไปในอาหารปกติที่ปลาเคยกินได้ ซึ่ง จะเป็นวิธีที่ง่ายและได้ผลกว่า วิธีการคือ เตรียมน้ำที่ละลายยาปฏิชีวนะเข้าไป ความเข้มข้นของยา จะต้องเพิ่มปริมาณขึ้นอีก ประมาณ 1.5 - 2 เท่า ของปริมาณยาปกติที่ต้องการจะให้ปลากิน ใส่ไรแดง หรือไรทะเล แช่ไว้ประมาณ 15 - 30 นาที อัดให้อากาศแรง ๆ แล้วจึงกรองเอาแต่ตัวไร หลังจากนั้นก็สามารถที่จะนำไปให้ปลากินได้เลย วิธีนี้จะทำให้ปลาที่ป่วยสามารถกินยาได้ง่ายขึ้น

ตัวอย่าง หากปริมาณยาปฏิชีวนะที่ต้องใช้คือ 100 mg/ อาหาร 1 ขีด ให้ปลากินติดต่อกัน 5 วัน เราต้องเตรียมน้ำปริมาณ 5 ลิตร (ปริมาณน้ำแล้วแต่สะดวก แต่อย่าให้น้อยเกินไป) ใส่ยา 1.5 เท่าของปกติ คือ 150 mg. นำมาละลายให้เข้ากัน จากนั้นใส่ไรแดงลงไป 1 ขีด ให้อากาศแรง ๆ 30นาที หลังจากนั้นสามารถกรองไรแดง หรือ ไรทะเลไปให้ปลากินได้เลย ลูกไรแดงน้ำจืด Moina sp.

3. กุ้งฝอย และปลาเหยื่อ เราสามารถใช้ไรแดง /ไรทะเล/ อาหารเม็ดชนิดต่าง ๆ เพื่อเป็นอาหารสำหรับ กุ้งฝอย และปลาเหยื่อกินจนอิ่ม แล้วนำกุ้งฝอยหรือ ปลาเหยื่อไปให้ปลาของเรากินต่อได้ทันที หากเป็นกุ้งจะสังเกตได้ง่ายมาก คือ ดูได้จากสีที่หัว และ ลำไส้ ( ลักษณะเป็นเส้นยาว ๆ จากหัวถึงหาง อยู่ที่ด้านหลังของกุ้ง ) หากสีที่หัวและลำไส้ เปลี่ยนเป็นสีเดียวกับอาหารแล้วแสดงว่ากุ้งอิ่ม และได้รับสารอาหารเข้าไปในร่างกายเป็นที่เรียบร้อย หากกินอีกก็ถ่ายเป็นมูลออกมา

ข้อดีของวิธีนี้ คือ เราสามารถให้ปลาของเราได้กินอาหารเม็ดในปริมาณมาก โดยที่มันไม่รู้ตัว (มากเท่ากับที่ปลาเหยื่อกินไป) และ ได้รับสารอาหารเพิ่มเติมจาก ไรแดง หรือ ไรทะเล เพิ่มขึ้นด้วย ทั้ง ๆ ที่ปลาขนาดใหญ่มักจะไม่ชอบกินอาหารขนาดเล็กพวกนี้เลย สังเกตสีที่หัว, ลำไส้ หากกุ้งกินอาหาร

เป็นอย่างไรกันบ้างครับ กับการเสริมคุณค่าทางอาหารที่จะทำให้คุณมีเมนูอาหารเด็ด ๆ เพื่อสุขภาพปลา ไม่ว่าจะเป็น "หนอนนกสอดไส้ผักนานาชนิด", "กุ้งฝอยรวมร่าง" ( กับไรทะเล ,ไรแดง,อาหารเม็ด ), "ไรแดงปรุงรสสาหร่าย(สไปรูลิน่า)" หรือ อาหารสำหรับผู้ป่วย "ไรทะเลแฝงยาปฏิชีวนะ" นอกจากนี้ยังจะมีอีกหลาย ๆ เมนูเด็ด แล้วแต่คุณจะสรรหามาปรุง เพื่อพัฒนาอาหารสำหรับปลาที่คุณรักกันต่อไปครับ ข้อมูลโดย คุณ302 เรียบเรียงแก้ไข Gold-E ภาพ www.ninekaow.com